Leonardo da Vinci

1452Orta çağYıl

Vinci yakınlarında doğum

Leonardo, Floransa Cumhuriyeti’ne bağlı Vinci yakınlarında doğdu.

Kırsal doğa gözlemleri onun merak dünyasının erken kaynağı oldu.

1450’lerOrta çağDönem

Evlilik dışı çocuk olarak büyüme

Leonardo meşru miras çizgisinin dışında doğduğu için klasik eğitim yolları sınırlıydı.

Bu sınırlılık onu daha serbest ve gözleme dayalı öğrenmeye yöneltmiş olabilir.

1460’larOrta çağTarih etiketi

Floransa’ya yaklaşan eğitim ortamı

Floransa, sanat, zanaat, ticaret ve hümanist kültürün canlı merkezlerinden biriydi.

Leonardo’nun yeteneği güçlü bir sanat ekosisteminde gelişti.

1469 civarıOrta çağYaklaşık

Verrocchio atölyesine giriş

Leonardo, Andrea del Verrocchio’nun atölyesinde çıraklık yaptı.

Resim, heykel, metal işçiliği ve mühendislik aynı atölye dünyasında birleşti.

1472Orta çağYıl

Aziz Luka Loncası’na kayıt

Leonardo Floransa ressamlar loncasına kabul edildi.

Artık bağımsız sanatçı olarak iş alabilecek mesleki statü kazandı.

1470’lerOrta çağDönem

Mesih’in Vaftizi katkısı

Verrocchio atölyesindeki eserde Leonardo’ya atfedilen melek figürü dikkat çeker.

Genç Leonardo’nun ışık ve yumuşak geçiş becerisi erken görüldü.

1473Orta çağYıl

Arno Vadisi çizimi

Leonardo’nun tarihli erken manzara çizimlerinden biri Arno Vadisi’ni gösterir.

Doğayı yalnız arka plan değil gözlem konusu olarak gördü.

1476Orta çağYıl

Sodomi suçlaması

Leonardo hakkında açılan dava delil yetersizliğiyle düştü.

Onun hayatındaki kişisel belirsizliklerin çoğu sınırlı belgeye dayanır.

1478Orta çağYıl

İlk bağımsız siparişler

Leonardo Floransa’da dini konulu işler almaya başladı.

Atölye öğrencisinden bağımsız sanatçıya geçiş süreci hızlandı.

1481Orta çağYıl

Müneccim Kralların Tapınması

San Donato manastırı için başladığı büyük tablo yarım kaldı.

Leonardo’nun kompozisyon arayışı güçlüydü ama projeleri sık sık tamamlanmadan kaldı.

1482Orta çağYıl

Milano’ya gidiş

Leonardo, Ludovico Sforza’nın hizmetine girmek için Milano’ya gitti.

Sanatçı kimliğinin yanına mühendis, müzisyen ve saray tasarımcısı kimliği eklendi.

1482Orta çağYıl

Sforza’ya mektup

Leonardo kendini köprü, savaş makinesi, top, kanal ve heykel tasarlayabilen biri olarak sundu.

Rönesans sanatçısı aynı zamanda teknik uzman olarak da iş arıyordu.

1483Orta çağYıl

Kayalıklar Meryemi siparişi

Leonardo, Milano’da Virgin of the Rocks üzerinde çalışmaya başladı.

Figür, ışık ve doğa atmosferi konusunda yenilikçi bir dil kurdu.

1480’lerOrta çağDönem

Not defterlerinin başlaması

Leonardo gözlemlerini çizim ve ters yazıyla defterlere kaydetti.

Onun düşünce dünyası en iyi defterlerinden okunur.

1480’lerOrta çağDönem

Anatomi merakı

İnsan bedeni oranları, kaslar ve hareket üzerine çizimler yaptı.

Sanatında doğru beden bilgisi bilimsel gözlemle birleşti.

1480’lerOrta çağDönem

Kanal mühendisliği ilgisi

Milano çevresindeki su yolları ve kanallar üzerine projeler geliştirdi.

Su, Leonardo için hem doğa olayı hem mühendislik problemiydi.

1480’lerOrta çağDönem

Savaş makineleri çizimleri

Zırhlı araç, büyük arbalet ve kuşatma düzenekleri tasarladı.

Çizimlerinin çoğu uygulanmış makineden çok tasarım düşüncesini gösterir.

1490Orta çağYıl

Vitruvius Adamı

İnsan bedeninin oranlarını daire ve kare içinde gösteren ünlü çizimini yaptı.

Sanat, matematik ve insan merkezi dünya görüşü tek imgede birleşti.

1490’larOrta çağTarih etiketi

At heykeli projesi

Sforza için dev bronz at heykeli tasarladı.

Rönesans sarayları sanatı siyasi prestij aracı olarak kullandı.

1494Orta çağYıl

Son Akşam Yemeği başlar

Santa Maria delle Grazie yemekhanesi için duvar resmi üzerinde çalıştı.

Leonardo dramatik anı psikolojik yüz ifadeleriyle anlatmaya yöneldi.

1498Orta çağYıl

Son Akşam Yemeği tamamlanır

Eser, İsa’nın ihanet açıklaması anını sahneler.

Kompozisyon, duygu ve perspektif bakımından Batı sanatının başyapıtlarından oldu.

1499Orta çağYıl

Fransızların Milano’yu alması

Ludovico Sforza’nın düşüşüyle Leonardo Milano’dan ayrıldı.

Saray himayesine bağlı sanatçıların kaderi siyasete çok bağlıydı.

1500Erken modernYıl

Venedik’te askeri danışmanlık

Leonardo Osmanlı tehdidi ve savunma meseleleri bağlamında Venedik’te bulundu.

Onun mühendis kimliği farklı İtalyan devletlerince değerlendirildi.

1500Erken modernYıl

Floransa’ya dönüş

Leonardo yeniden Floransa çevresinde çalışmaya başladı.

Sanat rekabeti ve siyasi değişim içinde yeni siparişler aradı.

1502Erken modernYıl

Cesare Borgia’nın hizmeti

Leonardo, Borgia için haritacı ve askeri mühendis olarak çalıştı.

Rönesans savaş dünyasında harita, yol ve kale bilgisi çok değerliydi.

1502Erken modernYıl

Imola haritası

Leonardo, kuşbakışı ve ölçülü kent haritası hazırladı.

Modern askeri kartografyaya yaklaşan somut bir örnek verdi.

1503Erken modernYıl

Mona Lisa’ya başlama

Leonardo, Lisa Gherardini portresi üzerinde çalışmaya başladı.

Portre, yüz ifadesi ve sfumato tekniğiyle ün kazandı.

1503Erken modernYıl

Arno kanal projesi

Floransa için Arno Nehri’ni yönlendirme ve kanal açma fikirleri tartışıldı.

Sanatçı, şehir ekonomisi ve savaş stratejisi için mühendislik düşündü.

1503Erken modernYıl

Anghiari Savaşı siparişi

Floransa Palazzo Vecchio için büyük savaş sahnesi siparişi aldı.

Michelangelo ile aynı dönemde kamu sanatı rekabetine girdi.

1505Erken modernYıl

Kuşların uçuşu

Leonardo kuş kanatları ve hava hareketleri üzerine notlar tuttu.

Uçma hayali gözlem, anatomi ve mekanik düşünceyle birleşti.

1506Erken modernYıl

Milano’ya dönüş

Leonardo Fransız yönetimi altındaki Milano’ya geri döndü.

Himaye sistemi değişse de onun uzmanlığı aranmayı sürdürdü.

1508Erken modernYıl

Anatomi çalışmalarının derinleşmesi

İnsan ve hayvan bedenleri üzerine daha sistemli çizimler yaptı.

Bilimsel görselleştirme bakımından çağının çok ötesine geçti.

1510Erken modernYıl

Kalp ve damar gözlemleri

Leonardo kalp kapakçıkları ve kan akışı üzerine notlar geliştirdi.

Anatomi çizimleri yalnız sanat için değil biyolojik merak için de yapıldı.

1513Erken modernYıl

Roma’ya gidiş

Leonardo, Medici çevresinde Roma’da bulundu.

Roma’da Michelangelo ve Raphael gibi güçlü rakiplerle aynı kültür ortamını paylaştı.

1513Erken modernYıl

Optik ve ayna deneyleri

Işık, gölge, mercek ve görme üzerine çalışmalar yaptı.

Resimdeki ışık bilgisi bilimsel optik merakla beslendi.

1515Erken modernYıl

Mekanik aslan gösterisi

Fransa kralı I. François için hareketli aslan tasarladığı anlatılır.

Leonardo saray eğlencesi ile mühendisliği birleştirebiliyordu.

1516Erken modernYıl

Fransa’ya davet

I. François Leonardo’yu Fransa’ya çağırdı.

Son yıllarında Avrupa’nın en güçlü krallarından birinin himayesine girdi.

1516Erken modernYıl

Clos Lucé’ye yerleşme

Leonardo Amboise yakınındaki Clos Lucé’de yaşadı.

Son döneminde resimlerinden çok defterleri ve düşünceleriyle meşgul oldu.

1519Erken modernYıl

Leonardo’nun ölümü

Leonardo 2 Mayıs 1519’da Fransa’da öldü.

Rönesans’ın sanat, bilim ve mühendisliği birleştiren en büyük figürlerinden biri olarak kaldı.

16. yüzyılErken modernDönem

Defterlerin dağılması

Leonardo’nun notları öğrencileri ve koleksiyoncular arasında dağıldı.

Onun fikirleri uzun süre parçalı ve sınırlı biçimde bilindi.

16. yüzyılErken modernDönem

Vasari’nin anlatısı

Giorgio Vasari, Leonardo’yu sanatçı biyografileri içinde yüceltti.

Rönesans dehası imajının oluşmasına katkı sağladı.

17. yüzyılErken modernDönem

Anatomi çizimlerinin sınırlı etkisi

Defterleri yayımlanmadığı için anatomi bulguları tıp dünyasını hemen değiştirmedi.

Leonardo’nun erken bilgisi dolaşıma girmediğinde tarihsel etkisi gecikti.

18. yüzyılErken modernDönem

Koleksiyon merakı

Leonardo çizimleri sanat koleksiyonlarında değer kazandı.

Defterleri bilimsel belge kadar sanat nesnesi olarak da görüldü.

19. yüzyılModern dönemDönem

Modern Leonardo efsanesi

Sanayi ve bilim çağında Leonardo mucit-deha olarak yeniden keşfedildi.

Onun defterleri modern mühendislik hayal gücüyle ilişkilendirildi.

1911Modern dönemYıl

Mona Lisa’nın çalınması

Mona Lisa Louvre’dan çalındı ve iki yıl sonra bulundu.

Olay tabloyu dünya çapında popüler ikon haline getirdi.

20. yüzyılModern dönemDönem

Uçak ve tank benzetmeleri

Leonardo’nun çizimleri modern araçların öncülü gibi yorumlandı.

Bu yorumlar ilgi çekici olsa da doğrudan icat devamlılığı kurarken dikkat gerekir.

20. yüzyılModern dönemDönem

Bilim-sanat dehası imajı

Leonardo okul kitaplarında çok yönlü Rönesans insanı olarak anlatıldı.

Merak, gözlem ve disiplinler arası düşünmenin sembolüne dönüştü.

21. yüzyılGünümüzDönem

Dijital incelemeler

Eserleri ve defterleri yüksek çözünürlüklü görüntüleme ile yeniden incelendi.

Teknoloji Leonardo çalışmalarına yeni ayrıntılar kazandırdı.

GenelTarih aralığıKavramsal

Sfumato tekniği

Leonardo keskin çizgiler yerine yumuşak geçişlerle yüz ve atmosfer kurdu.

Mona Lisa’nın belirsiz gülümsemesi bu tekniğin en ünlü örneğidir.

GenelTarih aralığıKavramsal

Gözlem yöntemi

Leonardo otoriteye dayanmak yerine suya, kuşa, bedene ve makineye bakarak düşündü.

Onu öğretici kılan şey cevaplarından çok soru sorma biçimidir.

GenelTarih aralığıKavramsal

Bitmemiş projeler

Leonardo’nun birçok işi tamamlanmadı veya deneme halinde kaldı.

Deha bazen çok üretmek değil, çok derin araştırmakla görünür.

GenelTarih aralığıKavramsal

Sanat ve mühendislik birlikteliği

Leonardo için çizim güzellik kadar düşünme ve çözümleme aracıdır.

Bu yüzden eserleri hem sanat tarihini hem bilim tarihini ilgilendirir.

1460’larOrta çağTarih etiketi

Atölyede malzeme öğrenimi

Leonardo boya, ahşap, metal, alçı ve mekanik düzeneklerle çalışmayı öğrendi.

Rönesans atölyesi sanat okulu kadar teknik laboratuvardı.

1470’lerOrta çağDönem

Işık-gölge denemeleri

Genç Leonardo figürleri ışıkla hacimli göstermeye önem verdi.

Resimde bedenin canlı görünmesi için optik gözlem kullandı.

1470’lerOrta çağDönem

Doğa eskizleri

Bitki, kaya, su ve manzara çizimleri yaptı.

Doğa ayrıntısı onun eserlerinde dekor değil bilgi alanıdır.

1480’lerOrta çağDönem

Müzisyen Leonardo

Saraylarda lira çaldığı ve müzikle ilgilendiği aktarılır.

Rönesans sanatçısı çok yönlü gösteri ve kültür insanıydı.

1480’lerOrta çağDönem

Ters yazı alışkanlığı

Notlarının çoğunu sağdan sola yazdı.

Bu durum gizemli görünse de solaklık ve pratik yazma alışkanlığıyla açıklanabilir.

1480’lerOrta çağDönem

Su girdapları

Leonardo akışkan suyun kıvrım ve girdaplarını çizdi.

Doğa hareketini çizgiyle analiz etmeye çalıştı.

1480’lerOrta çağDönem

Oran ve geometri

İnsan bedeni ile geometrik şekiller arasındaki ilişkiyi araştırdı.

Güzellik onun için ölçü ve düzenle bağlantılıydı.

1490’larOrta çağTarih etiketi

Uçan makine çizimleri

Kanat çırpan düzenekler ve planör benzeri fikirler geliştirdi.

Uçuşu hayal değil mekanik problem olarak ele aldı.

1490’larOrta çağTarih etiketi

Hidrolik makineler

Su kaldırma, kanal açma ve bataklık kurutma projeleri düşündü.

Rönesans devletleri için su yönetimi ekonomik ve askeri konuydu.

1490’larOrta çağTarih etiketi

Tiyatro ve sahne düzeni

Saray gösterileri için mekanik dekor ve sahne fikirleri geliştirdi.

Sanat, mühendislik ve eğlence saray kültüründe birleşti.

1490’larOrta çağTarih etiketi

At anatomisi

Sforza at heykeli için at bedenini ayrıntılı inceledi.

Heykel tasarımı bilimsel hayvan gözlemine dönüştü.

1494-1498Orta çağAralık

Deneysel duvar tekniği

Son Akşam Yemeği’nde geleneksel fresk yerine farklı teknik denedi.

Bu yenilik eserin erken bozulmasına yol açtı.

1500’lerErken modernDönem

Portrede psikoloji

Leonardo yüzü yalnız benzerlik değil ruh hali göstergesi gibi işledi.

Modern portre anlayışına derinlik kattı.

1500’lerErken modernDönem

Jeoloji sezgileri

Fosiller, katmanlar ve dağ oluşumu üzerine gözlemler yaptı.

Yeryüzünü sabit değil uzun süreçlerle değişen yapı olarak düşündü.

1500’lerErken modernDönem

Bitki büyümesi

Dalların, yaprakların ve ışığın bitki biçimini nasıl etkilediğini gözledi.

Botanik gözlem sanatsal doğruluğu güçlendirdi.

1500’lerErken modernDönem

Kas hareketleri

Kasların kemik ve eklemlerle ilişkisini çizdi.

Figür resminde hareketi doğru anlatma becerisi arttı.

1500’lerErken modernDönem

Kafatası kesitleri

Baş ve beyin yapısını kesit çizimleriyle incelemeye çalıştı.

İnsan bedenini iç mimarisi olan bir yapı gibi ele aldı.

1500’lerErken modernDönem

Embriyo çizimi

Rahimdeki fetüsü gösteren çizimler yaptı.

Hayatın başlangıcını gözlem ve anatomiyle anlamaya çalıştı.

1500’lerErken modernDönem

Makine parçaları

Dişli, yay, vida ve rulman benzeri düzenekleri çizdi.

Mekanik düşüncenin yapı taşlarını sistemli biçimde kullandı.

1500’lerErken modernDönem

Askeri köprüler

Taşınabilir köprü ve hızlı geçiş düzenekleri tasarladı.

Savaşta mühendislik hareket kabiliyeti demekti.

1500’lerErken modernDönem

Kuşatma makineleri

Kaleleri savunma ve saldırı için çeşitli araçlar düşündü.

Rönesans şehir savaşları teknik uzmanlık gerektiriyordu.

1500’lerErken modernDönem

Harita ve ölçme

Leonardo şehirleri ve arazileri ölçerek çizdi.

Savaş, su yönetimi ve şehir planı haritaya dayanıyordu.

1500’lerErken modernDönem

Perspektif çalışmaları

Uzaklık, atmosfer ve bakış noktası üzerine çalıştı.

Resimde gerçeklik hissi matematik ve gözlemle kuruldu.

1500’lerErken modernDönem

Yüz ifadeleri defteri

Yaşlı, öfkeli, gülünç ve farklı yüz tipleri çizdi.

Duygunun bedende nasıl göründüğünü araştırdı.

1500’lerErken modernDönem

Karikatür benzeri çalışmalar

Abartılı yüz çizimleri yaptı.

Güzellik kadar karakter ve ifade de onun ilgisini çekti.

1500’lerErken modernDönem

Mona Lisa’nın taşınması

Leonardo tabloyu yıllarca yanında tuttu ve üzerinde çalışmayı sürdürdü.

Portre onun için teslim edilmiş işten çok sürekli araştırmaydı.

1500’lerErken modernDönem

Aziz Anne kompozisyonu

Meryem, çocuk İsa ve Aziz Anne konulu kompozisyon üzerinde çalıştı.

Aile figürlerini yumuşak hareket ve bakış örgüsüyle bağladı.

1500’lerErken modernDönem

Leda ve Kuğu projesi

Bugün kayıp olan mitolojik kompozisyonu çizim ve kopyalarla bilinir.

Leonardo’nun kayıp eserleri sanat tarihinin büyük sorularındandır.

1500’lerErken modernDönem

Defterlerde yapılacaklar listesi

Leonardo bazen ölçülecek, sorulacak ve incelenecek şeyleri maddeler halinde yazdı.

Merakını planlı araştırma sorularına dönüştürdü.

1500’lerErken modernDönem

Matematikçi Luca Pacioli ile ilişki

Pacioli ile geometri ve oran konularında etkileşim kurdu.

Sanatçı ile matematikçi işbirliği Rönesans zihnini gösterir.

1509Erken modernYıl

İlahi Oran çizimleri

Pacioli’nin eserine geometrik şekiller için çizimler sağladı.

Leonardo görselleştirmenin bilimsel anlatımdaki gücünü gösterdi.

1510’larErken modernTarih etiketi

Yaşlı bilge imajı

Son dönem portre ve anlatılar Leonardo’yu bilge yaşlı figürüne dönüştürdü.

Sanatçı kimliği filozof ve bilgin kimliğiyle birleşti.

1517Erken modernYıl

Kardinal Aragon ziyareti

Ziyaret notları Leonardo’nun son yıllardaki eser ve çalışmalarına dair bilgi verir.

Geç dönem hayatı için önemli dış tanıklıklardan biridir.

1519 sonrasıErken modernTarih etiketi

Francesco Melzi’nin koruması

Öğrencisi Melzi defterlerin bir kısmını korudu.

Leonardo mirasının bugüne ulaşmasında öğrencilerin rolü büyüktür.

1651Erken modernYıl

Resim Üzerine İnceleme

Leonardo’nun notlarından derlenen metin yayımlandı.

Onun sanat teorisi ölümünden çok sonra daha geniş kitlelere ulaştı.

19. yüzyılModern dönemDönem

Defterlerin basımı

Leonardo el yazmaları daha sistemli yayımlanmaya başladı.

Modern dünya onu yalnız ressam değil düşünür olarak da keşfetti.

20. yüzyılModern dönemDönem

Son Akşam Yemeği restorasyonları

Eserin bozulması uzun restorasyon tartışmaları doğurdu.

Deneysel tekniklerin bedeli koruma bilimini gündeme getirdi.

2017GünümüzYıl

Salvator Mundi tartışması

Leonardo’ya atfedilen tablo rekor fiyata satıldı ve atıf tartışmaları sürdü.

Leonardo adı bugün bile sanat piyasası ve uzmanlık tartışmalarını etkiliyor.

GenelTarih aralığıKavramsal

Leonardo’yu abartmadan anlamak

Her çizimini modern icadın doğrudan başlangıcı saymak doğru değildir.

Onu değerli yapan kesin icatlar değil, gözlemci düşünme yöntemidir.

GenelTarih aralığıKavramsal

Rönesans insanı örneği

Leonardo resim, anatomi, geometri, hidrolik, mekanik ve sahne tasarımını birlikte düşündü.

Disiplinler arası öğrenmenin en güçlü tarihsel simgelerinden biridir.